Τρίτη 9 Σεπτεμβρίου 2014

Άγ. Ιωακείμ και Άννα: Οι ευτυχέστεροι γονείς

 Οι ευτυχέστεροι γονείς μέσα στην ιστορία του κόσμου είναι οι γονείς της Θεοτόκου. Είναι ο Ιωακείμ και η Άννα. Τους εξυμνεί η Εκκλησία σαν τους πιο ευτυχισμένους γεννήτορες: «Ω μακαρία δυάς· υμείς πάντων των γεννητόρων υπερεπηδήθητε, ότι την της κτίσεως πάσης υπερέχουσαν εβλαστήσατε»(δοξαστικό εσπερ. 9ης  Σεπτ ). Δηλ. Ω ευτυχισμένο ζευγάρι· εσείς ξεπεράσατε όλους τους γονείς επειδή γεννήσατε αυτήν που είναι ανώτερη από όλη τη κτίση.
 Είναι ο Ιωακείμ και η Άννα οι ευτυχέστεροι γονείς, διότι γέννη­σαν το ωραιότερο και αγιότερο παιδί στον κόσμο· γέννησαν εκείνην, την Θεοτόκο, που είναι ανώτερη από όλη την κτίση. Αν από το ένα μέρος της ζυγαριάς βάλουμε όλη την κτίση, όλα τα άστρα, όλους τους ανθρώπους, όλους τους αγίους, και από το άλλο βάλουμε την Θεοτόκο, η ζυγαριά θα γείρει προς το μέρος της Θεοτόκου.
 Κατά τους Πατέρες όλος ο κόσμος έγινε για τη Θεοτόκο και η Θεοτόκος για τον Χριστό. Ο Χριστός είναι η αίτια και ο σκο­πός της δημιουργίας. Και αν ο Χριστός έγινε άνθρωπος, Θεάνθρωπος, εί­ναι διότι βρέθηκε η Παρθένος Μαρία. Όπως το δένδρο υπάρχει για τον καρπό, έτσι η ανθρώπινη και αγγελική κτίση υπάρχει για την Παρθένο Θεοτόκο, που είναι ανώτερη όχι μόνο από όλους τους ανθρώπους, αλλά και από τους αγγέλους και αρχαγγέλους.
Μπορεί λοιπόν να υπάρχουν ευτυχέστεροι γονείς από τους γο­νείς της Παναγίας;  Ο άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός εξυμνεί τους γονείς αυτούς και λέγει: «Ω ευτυχισμένο ζευγάρι Ιωακείμ και Άννα, όλη η κτίση σας ευγνωμονεί· γιατί από σας πρόσφερε δώρο στον Κτίστη, δώρο ανώτερο απ’ όλα, μητέρα σε­μνή, μοναδική, αντάξια του Δημιουργού. Θαυμαστή μήτρα της Άννας, μέσα στην οποία σιγά-σιγά αυξήθηκε και αφού διαμορφώθηκε γεννήθηκε πανάγιο βρέφος. Ω κοιλία, που μέσα σου κυοφόρησες τον έμψυχο ουρανό, πλατύτερο από την απεραντοσύνη των ουρανών».
Η ανθρωπότητα είναι υποχρεωμένη στον Ιωακείμ και την Άννα για το δώρο που  της προσέφερε. Μας έδωσαν την Μαρία Θεοτόκο. Και οι γονείς της Παναγίας είναι υποχρεωμένοι και αισθάνονται ευγνωμοσύνη προς το Θεό για τη με­γάλη χάρη που τους έκανε.
 Το όνομα Άννα σημαίνει «χάρις». Τους έκανε χάρη ο Θεός. Τί ήταν η Άννα; Στείρα. Δεν μπορούσε ν’ αποκτήσει παιδί. Και οι προσευχές της εισακούσθηκαν και απέκτησε παιδί. Γνωρίζουμε, ότι και άλλες στείρες στην Παλαιά Διαθήκη απέκτησαν θαυματουργικά παιδί. Αλλ’ όλες απέκτησαν αγόρι. Η Σάρρα τον Ισαάκ, η Άννα του Ελκανά τον Σαμουήλ, η Ελισάβετ τον Πρόδρομο Ιωάν­νη. Η Άννα του Ιωακείμ είναι η μόνη στείρα, που απέκτησε κορίτσι. Γιατί; Διότι γυναίκα, η παλαιά Εύα, με την ανυ­πακοή της γέννησε την αμαρτία και το θάνατο· γυναίκα, η Πανα­γία, η νέα Εύα, με την υπακοή της γέννησε τον αναμάρτητο Σωτήρα του κόσμου και απ’ αυτήν προήλθε η ζωή.
 Ήσαν άξιοι της χάριτος ο Ιωακείμ και η Άννα. Ήσαν και οι δύο άνθρωποι χαριτωμένοι. Ο Χριστός λέγει: «Εκ των καρπών αυτών επιγνώσεσθε αυτούς» (Ματθ. 7,16). Τα παιδιά είναι καρπός και εικόνα των γονέων. Γονείς ευσεβείς και πιστοί παράγουν καλά παιδιά. Τι παιδιά περιμένετε να βγουν σήμερα από γονείς ασεβείς και απίστους, κοσμικούς και αισχρούς. Σάπια δένδρα, σά­πιοι καρποί. Αισχροί γονείς, διεφθαρμένα παιδιά. Υπάρχουν βε­βαίως και εξαιρέσεις. Στην περίπτωση όμως των γονέων της Θεο­τόκου τηρήθηκε ο κανόνας. Άγιοι γονείς, πανάγιο παιδί. Λέγει ένα τροπάριο: «Υπερτέραν έχοντες ζωήν, βίου τε λαμπρότητα, πάντων ομού γεννητόρων γεγόνατε γηγενών υπέρτεροι, την ακήρατον Παρθένον γεννήσαντες» (α ‘ ωδή του κανόνος της 9ης  Σεπτ.). Δηλ. Έχοντας ανώτερη ζωή και καθαρότητα βίου, γίνατε γονείς ανώτεροι από όλους τους γονείς αφού γεννήσατε την αμόλυντη Παρθένο.
 Και θεολογεί ο άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός: «Ζώντας τη ζωή σας με αγνότητα και αγιότητα καρποφορήσατε το στολίδι της παρθενίας, παρθένο προτού να γεννήσει, παρθένο την ώρα που γεννούσε, και παρθένο αφού γέννησε, τη μοναδική που μένει  και σε νου και σε ψυχή και σε σώμα πάντοτε παρθένος».

(Αρχιμ. Δανιήλ Γ. Αεράκη, Κλήματα της Αμπέλου, Αθήνα 2003, σ. 42-44).
ΠΗΓΗ

Κυριακή 7 Σεπτεμβρίου 2014

Η ιστορία της Κυράς της Ρήνειας.: Η γυναίκα που ζούσε μόνη της επί 54 χρόνια σε ακατοίκητο νησί απέναντι απ' τη Μύκονο





Η Κατερίνα Σαντοριναίου (1915-1990) είναι γνωστή με το προσωνύμιο «Κυρά της Ρήνειας» ή «Διαφεντού της Μεγάλης Δήλου». Η Ρήνεια είναι ένα μικρό νησί κοντά στη Μύκονο και σχεδόν «κολλημένο» με τη Δήλο. Στο παρελθόν είχε πλούσια ιστορία και συνέδεσε το όνομα της με τη γειτονική Δήλο. Οι παλιοί Μυκονιάτες ακόμα ταυτίζουν τα δύο νησιά και τα αποκαλούν με την ονομασία «Δήλες».

Η γυναίκα που δεν εγκατέλειψε ποτέ το νησίΗ Κατερίνα Σαντοριναίου πέρασε όλη της ζωή στη Ρήνεια. Τα πρώτα χρόνια ζούσε με τον σύζυγό της και μεγάλωσαν εκεί τα εφτά παιδιά τους. Συντροφιά της οικογένειας ήταν οι καλλιεργητές και οι βοσκοί που επισκέπτονταν το νησί αυθημερόν και το βράδυ επέστρεφαν στη Μύκονο. Φυσικά αν τους το επέτρεπε ο καιρός. Τις ημέρες που το καΐκι κατάφερνε να δέσει στη Ρήνεια, η Κατερίνα κατέβαινε στο λιμανάκι να πάρει κάποιες προμήθειες, αλλά και να υποδεχτεί τους λιγοστούς επισκέπτες.
Με χαρά τους ξεναγούσε στο νησί της και δεν ήταν λίγες οι φορές που τους φιλοξενούσε στο σπίτι της. Εκτός από φύλακας και ξεναγός, η γυναίκα φρόντιζε και τις πέντε εκκλησίες του νησιού. Άναβε τα καντήλια, καθάριζε τους χώρους και τις αυλές και περιποιούνταν τους κήπους. Όταν ο σύζυγός της έφυγε από τη ζωή και τα παιδιά της εγκατέλειψαν το νησί, η ίδια δε θέλησε να φύγει. Έμεινε μόνη της στην έρημη Ρήνεια με μόνη συντροφιά τα δύο σκυλιά της. Τον πρώτο καιρό συνέχισε τις παλιές της δραστηριότητες.

Όταν τα κατάφερνε μάλιστα, παρήγαγε και δικό της τυρί. Με το πέρασμα του χρόνου απέκτησε και το μοναδικό τηλέφωνο του νησιού, που ήταν για εκείνη σημαντική συντροφιά, ιδιαίτερα τα χειμωνιάτικα βράδια με κακοκαιρία που κανείς δεν μπορούσε να προσεγγίσει τη Ρήνεια. Όσο κι αν οι βοσκοί και οι καλλιεργητές που επισκέπτονταν το νησί την παρότρυναν να το εγκαταλείψει, εκείνη αρνιόταν πεισματικά.
Η Κατερίνα Σαντοριναίου έμεινε τελικά στην αγαπημένη της Ρήνεια για 54 συνεχή χρόνια, μέχρι που έφυγε από τη ζωή τον Απρίλιο του 1990. Ετάφη στη Μύκονο με την παραδοσιακή της φορεσιά την οποία επίσης αρνούνταν να εγκαταλείψει. Ένας από τους γιους της φροντίζει μέχρι σήμερα την περιουσία της οικογένειας στο νησί, καθώς και το εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου.

Η ιστορία της Ρήνειας
Το 530 π.Χ. ο τύραννος της Σάμου Πολυκράτης κατέλαβε τη Ρήνεια και τη «δώρισε» στη Δήλο, που ήταν το ιερό νησί του Απόλλωνα. Μάλιστα, σύμφωνα με τη μυθολογία ο τύραννος έδεσε τα δύο νησιά μεταξύ τους με μια αλυσίδα γι’ αυτό βρίσκονται τόσο κοντά το ένα με το άλλο. Στις μέρες μας χρησιμοποιείται σαν χώρος βοσκής ζώων από τη Μύκονο. Τα τελευταία χρόνια τα μικρό νησί έχει συζητηθεί πολύ λόγω καταγγελιών για παράνομη ανοικοδόμηση, ωστόσο παραμένει μέχρι σήμερα ακατοίκητο.
Η Ρήνεια είναι σχεδόν κολλημένη με τη Δήλο γι αυτό και τα δύο νησιά ονομάζονταν παλιά Δήλες.
Αντλήθηκαν πληροφορίες από το σημείωμα του νησιολόγου Γ. Γιαγκάκη. «Η κυρά της Ρήνειας, είκοσι χρόνια από την κοίμησή της».... 

 ΠΗΓΗ

Σάββατο 6 Σεπτεμβρίου 2014

Η Αγία Ιερουσαλήμ και τα τέκνα αυτής Κέγουρος, Σεκενδίνος και Σέκενδος οι Μάρτυρες

Η Αγία Ιερουσαλήμ και τα τέκνα αυτής Κέγουρος, Σεκενδίνος και Σέκενδος οι Μάρτυρες εορτάζουν στις 4 Σεπτεμβρίου
Ένδοξος καταγωγή
Η Αγία έζησε και μαρτύρησε τότε, που αυτοκράτορας στη Ρώμη ήταν ο Μάρκος Αυρήλιος Πρόβος (276-282 μ.Χ.). Γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου, από πλούσια οικογένεια. Οι γονείς της ήσαν Χριστιανοί και την ανέθρεψαν «εν παιδεία και νουθεσία Κυρίου». Την έβαλαν εις ένα Παρθενώνα. Εκεί έμαθε τα Ιερά Γράμματα και εννόησε την ματαιότητα του κόσμου τούτου. Καίτοι ήθελε να μείνει αφιερωμένη παρθένος εις τον Θεό, εν τούτοις οι γονείς της και χωρίς να θέλει την παντρέψανε. Γέννησε τρία παιδιά τον Σεκένδο, Σεκένδικο και Κήγορο. Τα παιδιά της η Αγία τα οδηγούσε με επιμέλεια στο δρόμο του Θεού. Αλλά και εκείνα ήσαν καλόγνωμα. Έπειτα όμως από οκτώ χρόνια, πέθανε ο 
σύζυγός της και αυτή έμεινε χήρα σε νεαρή σχετικά ηλικία. Ζούσε, όπως ήθελε ο Θεός, ζωήν αγία.
Αποφασίζει να κηρύξει τον Χριστό
Μετά το θάνατο του συζύγου της, γύρισε πολλούς τόπους κηρύττοντας τον Χριστό και όπου έφτασε στη Ρώμη. Εκεί στην πρώτευουσα του Ρωμαϊκού κράτους, η αγία της ζωή, οι κόποι της, οι νηστείες της, οι προσευχές, οι διδασκαλίες, η πραότητα, η ταπείνωσις και άλλες αρετές της, τράβηξαν πολλούς στον Χριστιανισμό. Επισκεπτόταν τους αρρώστους, τους φυλακισμένους και τους βοηθούσε όσο μπορούσε. Τα παιδιά της τα συμβούλευε κάθε μέρα να μισήσουν τα φθαρτά και μάταια και γήινα και ν’ αγαπήσουν τα άφθαρτα και αιώνια.
Την εποχή εκείνη ο Αυτοκράτωρ Αυρηλιανός γιόρταζε τα γενέθλιά του. Έκανε θυσίες γι’ αυτό διέταξε να τιμώνται και να διευκολύνονται όσοι θα δέχονταν την λατρεία του πυρός του ήλιου. Αφ’ ετέρου να τιμωρούνται και να εξοντώνονται όσοι λάτρευαν τον Χριστό. Άναψε παντού ο διωγμός. Η Άγια τότε ανέπτυξε μεγάλη δραστηριότητα. Αψηφούσε τους κινδύνους και τους επισκεπτόταν στις φυλακές ή πήγαινε κοντά τους εις τα μαρτύρια και τους τόνωνε να μείνουν πιστοί μέχρι θανάτου, για την αγάπη του Χριστού. Επίσης παρελάμβανε τα λείψανα των μαρτύρων και τα ενταφίαζε με αρώματα και πολλή ευλάβεια.
Η Άγια είχε μαζί της και μία συγγενή της, που τη λέγανε Σεβαστιανή. Αυτή ήταν εξαιρετικά όμορφη Ο βασιλιάς πληροφορήθηκε για το κάλλος της και έστειλε ανθρώπους να την φέρουν μπροστά του. Έτσι και έγινε. Ο αυτοκράτωρ, όταν είδε το κάλλος της, εξεπλάγη. Συζήτησε αρκετή ώρα κι έμαθε από την Σεβαστιανή για την Ιερουσαλήμ, για την ευγένεια της καταγωγής της, τις αρετές της και τα φυσικά προτερήματα της.
Έστειλε τότε ο βασιλεύς το παιδί του με στρατιώτες να συλλάβουν την Αγία και να την φέρουν μπροστά του. Στο δρόμο όμως, που πήγαιναν, εξαγριώθηκε τ’ άλογο του Φιλοδώρου, έτσι τον έλεγαν το υιό του βασιλέως, και τον έριξε κάτω σε ένα γκρεμό. Συντρίφτηκε το ένα του πόδι και είχε σφοδρούς πόνους. Τον έφεραν επάνω σ' ένα αμάξι στον βασιλέα. Ο βασιλεύς, λυπήθηκε πολύ. Η Σεβαστιανή είπε, ότι η Ιερουσαλήμ μπορεί με τις προσευχές της να κάμει καλά τον υιό του. Αυτό, όταν το άκουσε ο Φιλόδωρος, ο υιός του, τον παρεκάλεσε να στείλει και να την φέρει. Πράγματι, ο βασιλεύς έστειλε ανθρώπους με δώρα για την Αγία και να την παρακαλέσουν να έλθει να προσευχηθεί, για να λάβει ο Φιλόδωρος την υγεία του. Η Αγία δεν πήγε, αλλά έγραψε στον βασιλέα το εξής γράμμα:
-Βασιλεύ, Αυρηλιανέ, αν πιστέψεις στον Κύριον μου Ιησούν Χριστόν τον επουράνιον βασιλέα και Θεόν των απάντων, θα ιατρευθεί ο υιός σου Φιλόδωρος.
Ο βασιλεύς έλαβε το γράμμα με ευλάβεια και με πίστη, το έβαλε επάνω εις το συντριμμένο πόδι του γιου του, που πονούσε φοβερά. Αμέσως τότε ο Φιλόδωρος έγινε τελείς καλά, όπως προηγουμένως και περπατούσε χαρούμενος. Ο βασιλεύς, η Σεβαστιανή, ο θεραπευθείς Φιλόδωρος και πολλοί μεγιστάνες πήγαν στην Ιερουσαλήμ. να την ευχαριστήσουν. 
Τότε βρήκε ευκαιρία η Αγία και τους μίλησε για τον Χριστόν και πως θα σωθούν και να κερδίσουν την ευτυχία της άλλης ζωής. Πολλοί από αυτούς βαπτίσθηκαν.

Παρασκευή 5 Σεπτεμβρίου 2014

«Η ζωή είναι σαν αυτό το πλεχτό.»

Και ρώτησε ο νέος τη μάνα του που καθόταν κι έπλεκε ήσυχα στον καναπέ το πλεχτό της, εξοργισμένος από τα περίσσια νιάτα του που παρ' όλο τους το εύρος δεν χωρούσαν το νόημα της ζωής:
— Και δε μου λες ρε μάνα, τι είναι η ζωή; Εσύ ξέρεις;
— Ε, γιε μου, του απάντησε η μάνα καθώς συνέχισε να πλέκει δίχως σταματημό.
«Η ζωή είναι σαν αυτό το πλεχτό. Έρχεσαι στον κόσμο και σου δίνεται ένα κουβάρι κάτι να το κάνεις. Ξεκινάς και πλέκεις και το μόνο που έχεις στο νου σου είναι να το πλέξεις όσο καλύτερα μπορείς. Να καταφέρεις το σχέδιο που έχεις στο νου σου, να μην αφήσεις κενά, οι κόμποι σου να είναι περιποιημένοι και κρυμμένοι. Ε, και καθώς περνούν τα χρόνια, το μόνο που αλλάζει καθώς πλέκεις το πλεχτό σου, είναι πως αρχίζεις και ρίχνεις κλεφτές ματιές στο κουβάρι που τελειώνει και σε πιάνει μια αγωνία μήπως δε σου φτάσει η κλωστή να το τελειώσεις. Αυτή είναι η ζωή γιε μου...»
Η διήγηση αυτή ουδόλως φανταστική είναι. Μου την ανέφερε ο καρδιακός  φίλος Γ. που είναι σήμερα ένας ωραίος άνθρωπος που αρχίζει και κοιτά μήπως τελειώσει το κουβάρι του  και αγωνιά αν θα του φτάσει η κλωστή. Κι εγώ γελώ μαζί του, γιατί ακόμα δεν καταλαβαίνω.
από 

Λίγο ἄν ποτισθοῦν τά παιδιά μέ εὐλάβεια, μέ φόβο Θεοῦ, δέν ἔχουν ἀνάγκη μετά

Πέμπτη 28 Αυγούστου 2014

Γυναίκα και Ψαλτική

Η ψαλτική τέχνη έχει συνδεθεί με την ανδρική φωνή. Ωστόσο οι γυναίκες ψάλτριες υπήρξαν ανέκαθεν μία πραγματικότητα, ανεξαρτήτως των δογματισμών.
 Στην Ιστορία, τα παραδείγματα της ψάλτριας κόρης του Ιωάννη του Κλαδά και της Κουβουκλησίνας Δομεστηκίνας είναι ασφαλώς ενδεικτικά και δεν επιβεβαιώνουν παρά τον κανόνα ότι, όταν οι ιστορικές και οι κοινωνικές συνθήκες είχαν θέσει το ρόλο της γυναίκας σε δεύτερη μοίρα, τότε, αν μη τι άλλο, θα ήταν παράδοξο αν αναζητούσαμε -και πολύ περισσότερο αν βρίσκαμε- περιπτώσεις γυναικών ψαλτριών κατά το παρελθόν. 

 Ο λόγος του Αποστόλου Παύλου που απαγορεύει "το λαλείν" στη γυναίκα, κατά τη Θεία Λειτουργία, ο οποίος επικυρώθηκε από την ΣΤ΄Οικουμενική Σύνοδο, και σήμερα τον επικαλούνται, ως επί το πλείστον, ως βασικό επιχείρημα, όσοι εναντιώνονται με την παρουσία των γυναικών στο ψαλτήρι, πρέπει να καταλάβουμε ότι ήταν απόλυτα συμβατός με την εποχή. Το σημαντικό όμως, αν και παραγνωρισμένο στο ευρύ κοινό, σε σχέση με τους Ιερούς Κανόνες, είναι η ευελιξία τους να προσαρμόζονται, να μεταβάλλονται και να αντικαθιστώνται από την Ανώτατη Εκκλησιαστική Αρχή, όταν παράλληλα οι ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες διαφοροποιούνται ή επίσης να μην εφαρμόζονται κατ' Οικονομία, όταν ασφαλώς δεν θίγεται το δόγμα της Ορθόδοξης Εκκλησίας. 

Όπως εύστοχα έλεγε ένας Καθηγητής στη Νομική: "Αν μία φορά είναι σοφό να υπακούς στους κανόνες, άλλο τόσο είναι σοφό να ξέρεις πότε να τους υπερβαίνεις". Αυτό απλώς προϋποθέτει ότι τους γνωρίζεις καλά.... Άλλωστε μαζί με την τήρηση των κανόνων συντρέχει και η ερμηνεία τους. Αυτή είναι που δίνει πνοή στο γράμμα του Νόμου, είτε αυτός είναι εκκλησιαστικός, είτε πολιτειακός. Άραγε τι αξία θα είχαν οι Νόμοι, οι Κανόνες και οι Εντολές, αν απλώς επιβάλλονταν ως άκαμπτα γράμματα; Το μέτρο της ερμηνείας τους υπήρξε πάντα πέραν του γράμματος, ακόμα και από τον ίδιο τον Χριστό, αλλά και μετέπειτα τους Εκκληστιαστικούς Πατέρες που ερμήνευσαν τους Ιερούς Κανόνες, ανά εποχές. 

Δυστυχώς, η σύγχρονη πραγματικότητα δείχνει ότι ο ζηλωτισμός και ο δογματισμός δεν έχουν εκλείψει. Πρόσφατα ιδρύσαμε ένα σωματείο με την ονομασία "Πανελλήνιος Σύνδεσμος Ψαλτριών". Η έμπνευση ήταν να γνωριστούμε όλες οι γυναίκες που αγαπάμε, ψάλλουμε και μαθαίνουμε τη βυζαντινή μουσική. Το παράδοξο ήταν το εξής: Εξ αρχής ανακοινώσαμε ότι ο σκοπός ίδρυσης αυτού του συλλόγου είναι καθαρά πολιτιστικός και δεν έχουμε κανένα στόχο να διεκδικήσουμε επισημοποίηση της θέσης μας στο ψαλτήρι ή την δυνατότητα επίσημου διορισμού μας. Ωστόσο τα μηνύματα από μερίδα ιεροψαλτών που λάβαμε ξεκινούσαν από το δεδομένο ότι συνενωθήκαμε προς κάποια "διεκδίκηση" ή ότι δημιουργήσαμε ένα σύλλογο φεμινιστικού τύπου... Σημειολογικά και μόνο, νομίζω ότι κάποιος μπορεί να βγάλει προφανή συμπεράσματα από αυτήν την αντίδραση. 

Η πραγματικότητα πάντως εδώ και πολλά χρόνια είναι άλλη. Προσωπικά ξεκίνησα να ψάλλω στο ψαλτήρι από τα 9 μου χρόνια, μετά από προτροπή ενός σύγχρονου Αγίου, που είχα την ευκαιρία να γνωρίζω από την παιδική μου ηλικία, του Οσίου Πορφυρίου του καυσοκαλυβήτου. Στη συνέχεια, περνώντας από διάφορους ναούς, είχα την ευκαιρία να γνωρίσω Ιερείς αλλά και Ιεράρχες, οι οποίοι με χαρά δέχονταν την παρουσία μου στο αναλόγιο. Το ίδιο και πολλούς ιεροψάλτες, με την ίδια γενναιοδωρία και καλή διάθεση. Με παρόμοιο τρόπο, γνωρίζω πολλές ακόμα ψάλτριες οι οποίες βρίσκονται έως σήμερα σε αναλόγια εκκλησιών, όχι απλώς ως βοηθητικά πρόσωπα, αλλά στον ρόλο του πρωτοψάλτη. Μία παράδοση έχει ήδη αρχίσει να δημιουργείται... Κατά τον ίδιο τρόπο που μία παράδοση και ένας ιερός κανόνας -αυτός της χειροθεσίας για τους ψάλτες και γενικώς για τον λεγόμενο κατώτερο κλήρο- έχει αρχίσει στην πράξη να φθίνει. 

Ωστόσο, για εμάς τουλάχιστον τις ενεργές σήμερα ψάλτριες, η αρχή μας συνοψίζεται στο εξής: Οπου μας δέχονται, εχει καλώς. Οπου δεν μας δέχονται, δεν υπαρχει πρόβλημα. Όσες εχουμε επαφη με το ψαλτηρι, χρόνια τώρα με αυτόν τον τροπο κινούμαστε. Με τον Πανελλήνιο Σύνδεσμο Ψαλτριών, στον οποίο δεχόμαστε ελεύθερα ασφαλώς τους άντρες -ενώ σημειωτέον το Δ.Σ. του αποτελείται και από άνδρες- σκοπός μας είναι μόνο η μεταξύ μας γνωριμία και ο από κοινού προβληματισμός μας, μέσω συνεδρίων, ημερίδων ή άλλων επιμορφωτικών και καλλιτεχνικών διοργανώσεων, για τα θέματα που μας απασχολούν αλλά και μας ενδιαφέρουν γύρω από την Τέχνη της Βυζαντινής Εκκλησιαστικής Μουσικής. 



Νεκταρία Καραντζή
(Δημοσιεύθηκε στο περιοδικό ΜΕΤΡΟΝΟΜΟΣ, τεύχος Απριλίου - Ιουνίου 2014)

ΠΗΓΗ

Δείτε και αυτό         Γυναίκες και γυναικείοι ψαλτικοί χοροί

Τετάρτη 27 Αυγούστου 2014

Μην έχεις την απαίτηση να έχουν όλοι την ίδια σκέψη με σένα....





Μην έχεις την απαίτηση να έχουν όλοι την ίδια σκέψη με σένα....
Άλλη η δική σου πορεία. Άλλη των άλλων.
Σε άλλες καρέκλες έκατσες εσύ,σε άλλες αυτοί.
Άλλοι γονείς,άλλοι φίλοι,συγγενείς.Άλλα γονίδια και κληρονομικά.
Συμπέρασμα:Ζήσε τη ζωή σου,αγάπα όλους,κοντά με όλους,μα και μακριά απ' όλους.Όταν θέλουν να σε θλίψουν,μη θλίβεσαι εσύ.
Το πρόβλημα είναι δικό τους.Μην το οικειοποιείσαι ως δικό σου.
Αλλο εσύ,άλλο το πρόβλημα του άλλου.
Να 'σαι σαν το λάδι με το νερό μέσα στο καντήλι.

π. Ανδρέας Κονάνος

Παρασκευή 22 Αυγούστου 2014

Αγία Βάσσα και τα παιδιά της Θεόγνιος, Αγάπιος και Πιστός-21 Αυγούστου

Η Αγία Βάσσα έζησε στα χρόνια του Διοκλητιανού, και κατοικούσε στην Έδεσσα (το πιθανότερο της Μακεδονίας). Είχε παντρευτεί ειδωλολάτρη Ιερέα, τον Ουαλέριο, από τον οποίο απέκτησε τρεις γιους, τον Θεόγνιο, τον Αγάπιο και τον Πιστό.
2. Sf Mc Vasa si copiii ei Teognie, Agapie si Pist (sec III) 2.1
 Στη Βάσσα όμως, ψυχή που αγαπούσε την αλήθεια και την αρετή, δόθηκε η ευκαιρία να διδαχθεί και να προσέλθει στη χριστιανική πίστη. Μαζί της έφερε και τους τρεις γιους της, που την αγαπούσαν με όλη τους την καρδιά. 

Όταν πληροφορήθηκε αυτό το πράγμα ο Ουαλέριος (περί το 290 μ.Χ.), προσπάθησε με ποικίλα τεχνάσματα να τους επαναφέρει στην ειδωλολατρία. Μάταια όμως. Διότι αντίθετα η Βάσσα, αγωνιζόταν αυτή να διαφωτίσει τον ειδωλολάτρη άντρα της. 
2. Sf Mc Vasa si copiii ei Teognie, Agapie si Pist (sec III) 1
Εξοργισμένος τότε ο Ουαλέριος, κατάγγειλε και τους τέσσερις στον ανθύπατο Βικάριο, που αμέσως διέταξε τη σύλληψη τους. Και ο μεν πρωτότοκος Θεόγνιος, όταν ομολόγησε τον Ιησού αμέσως πέθανε, αφού του έσχισαν τα στήθη και τις πλευρές. Οι δε υπόλοιποι ρίχτηκαν στην φυλακή. 
Sf Mc Vasa

Αλλά επειδή δεν κάμφθηκε το φρόνημα τους, τον μεν Αγάπιο τον σκότωσαν, αφού του έγδαραν το δέρμα από το κεφάλι μέχρι το στήθος και κατόπιν έκαψαν το γδαρμένο σώμα. Το μαρτύριο ήταν φρικτό, αλλά ο νεαρός αθλητής φώναξε: «ουδέν ούτως ηδύ, ως το πάσχειν υπέρ Χριστού». Τον δε τρίτο γιο, τον Πιστό, τον αποκεφάλισαν.
2. Sf Mc Vasa si copiii ei Teognie, Agapie si Pist (sec III) 12.1
Το μαρτύριο της Αγίας Βάσσας
Από μηνολόγιο του 14ου αιώνα το οποίο βρίσκεται στην Οξφόρδη

Τη μητέρα την άφησαν ελεύθερη. Κατόπιν όμως την συνέλαβε ο έπαρχος Κυζίκου, και αφού της έσπασε πόδια και χέρια, την αποκεφάλισε.
πηγή

Τετάρτη 20 Αυγούστου 2014

Τρυφερές γονεϊκές στιγμές στο βασίλειο των ζώων!

Η αγάπη του γονιού για το παιδί δεν γνωρίζει είδος, ράτσα ή φύλο.
Έτσι εκδηλώνεται ανάμεσα στα ζώα με τον ίδιο τρόπο όπως και στους ανθρώπους, δηλαδή με κινήσεις τρυφερότητας, προσοχής, ενδιαφέροντος, λατρείας…
Στις φωτογραφίες που ακολουθούν, σύμφωνα με άρθρο του perierga, υπερήφανοι γονείς βγάζουν όμορφα συναισθήματα για τα μωρά τους και εντυπωσιάζουν…
897470 (1)
897462
897474
897463
897462 (1)
897469
897468
897467
897466
897465
897464 (1)
897470
897473
897472
897471
ΠΗΓΗ

Γιά τήν ἄσεμνη ἐνδυμασία τῶν γυναικῶν στούς ἱερούς Ναούς(Μητροπολίτου Γόρτυνος Ἰερεμία)

  IEΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ
ΓΟΡΤΥΝΟΣ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΕΩΣ
   ΔΗΜΗΤΣΑΝΑ-ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΙΣ
Δημητσάνα - Μεγαλόπολη, Κυριακή 24 Αὐγούστου 2014
ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΟ ΕΓΚΥΚΛΙΟ ΚΗΡΥΓΜΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ
ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΕΜΝΗ ΕΝΔΥΜΑΣΙΑ
ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΣΤΟΥΣ ΙΕΡΟΥΣ ΝΑΟΥΣ
1. Ἀδελφοί μου χριστιανοί, τό κήρυγμά μου αὐτό τό γράφω ἀργά καί καθυστερημένα, ἐνῶ ἔπρεπε νά τό γράψω ἀπό τήν ἀρχή τῆς θερινῆς περιόδου καί ἔπρεπε ἀκόμη νά τό γράψω ἀπό προηγούμενα χρόνια. Τό θέμα τοῦ κηρύγματος εἶναι γιά τήν ἄσεμνη ἐνδυμασία τῶν γυναικῶν στούς ἱερούς Ναούς.
Ὁ ἱερός Ναός, ἀδελφοί μου, λέγεται ἔτσι γιατί εἶναι κατοικία τοῦ Θεοῦ. Ἀπό τό ρῆμα «ναίω», πού ἑρμηνεύεται κατοικῶ, παράγεται ἡ λέξη «ναός», πού σημαίνει κατοικία. Ἀλλά πῶς εἶναι ὁ Ναός κατοικία τοῦ Θεοῦ, ἀφοῦ ὁ Θεός εἶναι πανταχοῦ παρών; Ναί! Πανταχοῦ παρών εἶναι ὁ Θεός, ἀδελφοί μου, ἀλλά στόν Ναό εἶναι καί σωματικά παρών. Γιατί πάνω στήν ἁγία Τράπεζα, ὅπου γίνεται ἡ θεία Λειτουργία, εἶναι τό Σῶμα καί τό Αἷμα τοῦ Χριστοῦ, τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ, πού σαρκώθηκε στήν Παναγία μας. Ὅταν ἐγκαινιάζεται ἕνας Ναός παίρνει δῶρο ἀπό τόν Θεό ἕναν ἄγγελο, πού εἶναι πάντα μόνιμος σ᾽ αὐτόν, φύλακας καί φρουρός. Γιατί τά ἐγκαίνια τοῦ Ναοῦ εἶναι τά βαπτίσια του. Καί ὅπως σ᾽ ἐμᾶς, ὅταν βαπτιστήκαμε, μᾶς δόθηκε ἕνας προσωπικός ἄγγελος γιά φύλακάς μας, ἔτσι καί στόν Ναό. Μέ τήν θεία Λειτουργία πού κάνουμε στόν Ναό ὁ οὐρανός μέ τούς ἀγγέλους του κατεβαίνει σ᾽ αὐτόν καί ἄγγελοι καί ἄνθρωποι σμίγουν γιά νά δοξάσουμε ὅλοι μαζί τόν Τριαδικό Θεό. Ὤ, ἡ θεία Λειτουργία! Σ᾽ αὐτήν «ὡς τόν βασιλέα τῶν ὅλων ὑποδεξόμενοι»! Ὁ ἱερός Ναός, ἀδελφοί μου, εἶναι ὁ ἁγιώτερος καί ἱερότερος τόπος τῆς γῆς. Ὁ Ναός τοῦ Θεοῦ «ὡς φοβερός ὁ τόπος οὗτος· οὐκ ἔστι τοῦτο, ἀλλ᾽ ἤ οἶκος Θεοῦ καί αὕτη ἡ πύλη τοῦ οὐρανοῦ» (Γεν. 28,17)!
2. Ἀφοῦ, λοιπόν, ἀγαπητοί μου, τόσο ἱερός καί τόσο ἅγιος εἶναι ὁ Ναός καί ἀφοῦ τόσο φοβερά γίνονται σ᾽ αὐτόν μέ τήν θεία Λειτουργία καί τά ἄλλα Μυστήρια, ἄρα ἐμεῖς πού πηγαίνουμε στόν Ναό γιά νά προσευχηθοῦμε, πρέπει νά μπαίνουμε σ᾽ αὐτόν μέ πολλή εὐλάβεια καί κατάνυξη. Πρέπει νά μπαίνουμε στόν Ναό μέ τήν πίστη ὅτι εἶναι τόπος ἅγιος καί νά κυριεύει τήν ψυχή μας ἕνας «φόβος Θεοῦ». «Φόβος», ὄχι μέ τήν δουλική ἔννοια, ἀλλά μέ μία ἄλλη τήν γλυκειά θεολογική ἔννοια, ὅτι πᾶμε νά μποῦμε στήν ἀγκαλιά τοῦ Θεοῦ, ὅτι πᾶμε στόν παράδεισο τῆς Ἐδέμ πού χάσαμε, ὅτι φεύγουμε ἀπό τήν γῆ καί πᾶμε στόν οὐρανό. Ἔτσι λέγει ἕνα ὡραῖο τροπάριο: «Ἐν τῷ Ναῷ ἑστῶτες τῆς δόξης Σου, ἐν οὐρανῷ ἑστᾶναι νομίζομεν». Μ᾽ αὐτήν τήν αἴσθηση πρέπει νά μπαίνουμε στόν Ναό. Γι᾽ αὐτό καί ἀπό τήν ἀρχή τῆς θείας Λειτουργίας ὁ Ἱερεύς εὔχεται: «Ὑπέρ τοῦ ἁγίου οἴκου τούτου – λέγει – καί τῶν μετά πίστεως, εὐλαβείας καί φόβου Θεοῦ εἰσιόντων(δηλαδή, εἰσερχομένων) ἐν αὐτῷ».
3. Ἔτσι πράγματι εἰσέρχονται πολλοί εὐλαβεῖς χριστιανοί στόν Ναό καί βρίσκουν τόν παράδεισό τους σ᾽ αὐτόν. Εἰσέρχονται δέ αὐτοί στόν ἅγιο Ναό τοῦ Κυρίου καί μέ εὐπρεπῆ καί σεμνή ἐνδυμασία, ὅπως ἁρμόζει στόν ἱερό τόπο τοῦ Θεοῦ. Συμβαίνει ὅμως, χριστιανοί μου, κατά τούς θερινούς ἰδιαίτερα μῆνες, πολλές γυναῖκες νά εἰσέρχονται στόν Ναό, τίς Κυριακές καί ἑορτές, ντυμένες μέ προκλητική ἄσεμνη ἐνδυμασία. Τό θέαμα αὐτό – τό λιγότερο πού θά ἔλεγα – εἶναι ἀνευλάβεια καί ἀσέβεια πρός τόν ἱερό τόπο τοῦ Θεοῦ καί πρός αὐτόν τόν Θεό. Ἔπειτα τό θέαμα αὐτό προκαλεῖ σκανδαλισμό στούς ἄνδρες καί στούς νέους μας, ὅσους ἔρχονται στήν Ἐκκλησία γιά νά λατρεύσουν τόν Θεό. Φανταστεῖτε: Νά πηγαίνουν στήν Ἐκκλησία οἱ ἄνδρες καί οἱ νέοι γιά νά βροῦν τόν Θεό καί νά βρίσκουν καί ἐκεῖ τόν πειρασμό ἀπό τήν ἄσεμνη προκλητική ἐνδυμασία τῶν γυναικῶν. Νά βουλιάζουν, δηλαδή, καί νά πνίγονται καί στό λιμάνι ἀκόμη. Ἐπειδή δέ ἐμεῖς οἱ Ἱερεῖς σας, βλέποντες στήν ἀρχή τό θέαμα αὐτό, ἀπό μία ποιμαντική ἀνεκτικότητα, δέν μιλάγαμε, τό φαινόμενο αὐτό τῆς ἄσεμνης ἐνδυμασίας τῶν γυναικῶν στούς Ναούς γενικεύτηκε, παρατηρεῖται παντοῦ καί σ᾽ αὐτά τά ἅγια Μοναστηράκια μας ἀκόμη.
Τό κακό παράγινε. Τόσο «παράγινε» τό κακό, ὥστε πολλές γυναῖκες γίνονται ἀκόμη ἀναιδέστερες καί ἔρχονται ἀκόμη καί νά κοινωνήσουν τά ἄχραντα Μυστήρια, τό Σῶμα καί τό Αἷμα τοῦ Κυρίου μας, μέ αὐτήν τήν ἀναιδῆ τους ἐνδυμασία. Κάποιος ἐδῶ, χριστιανοί μου, πρέπει νά πεῖ τό «ἄλτ»! Δείχναμε ἐπιείκεια μέχρι τώρα καί κάναμε ὅτι δέν προσέχουμε τό θέαμα, ἐλπίζοντες ὅτι οἱ ἴδιες οἱ γυναῖκες θά νοήσουν τήν ἁμαρτία τους καί θά διορθωθοῦν. Δέν συνέβηκε ὅμως αὐτό, ἀλλά τό κακό χειροτέρεψε. Λοιπόν, «τέρμα οἱ ἐκπτώσεις»!, ὅπως εἶπε κάποιος ἄλλος ἐνάρετος Ἐπίσκοπος, γιά τό ἴδιο θέμα. Τήν εὐθύνη γιά τό ἁμάρτημα αὐτό, πού παρατηρεῖται τούς θερινούς ἰδιαίτερα μῆνες στούς ἱερούς Ναούς μας, τήν ἔχουν οἱ Ἐπίσκοποι. Καί συγκεκριμένα γιά τήν ἱερά μας Μητρόπολη, τήν Γόρτυνος καί Μεγαλοπόλεως, τήν εὐθύνη τήν ἔχω ἐγώ, ὁ Ἐπίσκοπός σας Ἰερεμίας. 
Ἡ ἀλήθεια εἶναι ὅτι παντοῦ ὅπου πηγαίνω, καί στό ἕνα καί στό ἄλλο τμῆμα τῆς Μητροπόλεως, θίγω τήν ἁμαρτία αὐτή καί μάλιστα, ἐπειδή εἶναι μπροστά μου, κατά τήν θεία Λειτουργία, οἱ ἄσεμνα ντυμένες γυναῖκες, στενοχωροῦμαι περισσότερο βλέποντας τό θέαμα, καί φωνάζω παρατηρώντας καί ἰδιαίτερα πρόσωπά τινα. Ζητῶ συγγνώμη γιά τίς σέ ἰδιαίτερα πρόσωπα αὐτές παρατηρήσεις μου, ἀλλά τό κάνω αὐτό αὐθόρμητα, συναρπαζόμενος ἀπό τήν ἱερότητα τοῦ χώρου καί τήν προσβολή πού παρατηρεῖται σ᾽ αὐτόν ἀπό τήν ἀσεμνοτάτη ἐμφάνιση τῶν γυναικῶν.
Γυναῖκες, δέν σᾶς ζητῶ λεπτά, οὔτε σᾶς ζητῶ νά μέ ψηφίσετε ὑπουργό! Ζητῶ νά ἀρέσετε στόν Θεό μέ τήν σεμνή σας ἐνδυμασία στούς ἱερούς Ναούς, ὥστε νά γίνεται εἰσακουστή ἡ προσευχή σας πού κάνετε γιά τήν οἰκογένειά σας.
4. Αὐτά πού εἶπα σήμερα, ἀδελφοί μου χριστιανοί, τά εἶπα ἐμπνεόμενος ἀπό τόν λόγο τοῦ Θεοῦ καί ὄχι γιά νά περάσω κανένα δικό μου πεισματικό θέλημα. Ὁ ἀπόστολος Παῦλος, λοιπόν, λέει ὅτι ἡ ἐνδυμασία τῶν γυναικῶν πρέπει νά εἶναι «ἐν καταστολῇ κοσμίῳ» καί νά ντύνονται «μετά αἰδοῦς καί σωφροσύνης» (Α´ Τιμ. 2,9). Κατά δέ τήν θεία ἐκείνη Λειτουργία, πού μᾶς παρουσιάζει ὁ προφήτης Ἠσαΐας στό 6ο κεφ. τοῦ βιβλίου του, οἱ ἄγγελοι παρουσιάζονται καλυμμένοι μέ τίς πτέρυγές τους (Ἠσ. 6,2).
Λοιπόν γυναῖκες: ῞Οπως ἔχετε ἄλλο φόρεμα γιά τό νοικοκυριό, ἄλλο φόρεμα γιά τόν περίπατο, ἄλλο φόρεμα γιά τόν χορό, κάνετε – σᾶς θερμοπαρακαλῶ –  καί ἕνα φόρεμα γιά τόν Θεό! Ἀλλά τό φόρεμα γιά τόν Θεό δέν θά εἶναι τό ἴδιο μέ τόν χορό! Γιατί πολλές ἀπό σᾶς ἔρχεστε στήν Ἐκκλησία μέ τό φόρεμα τοῦ χοροῦ!... Ἀσέβεια αὐτό καί ἀναίδεια αὐτό στόν ἱερό τόπο τοῦ Κυρίου. Ἤμουν ὑποχρεωμένος, χριστιανοί μου, νά σᾶς πῶ τά ὅσα σᾶς εἶπα μέ τό κήρυγμά μου αὐτό καί ἀλλοίμονό μου ἄν δέν σᾶς τά ἔλεγα. Θά μέ καταδικάσει ὁ Μεγάλος Ἀφέντης μας, ὁ Κύριός μας Ἰησοῦς Χριστός, ἄν δέν ὑπερασπίζομαι τόν ἅγιό Του Ναό, στόν ὁποῖο μοῦ ἔκανε τήν τιμή, χωρίς νά τό ἀξίζω, νά μέ ἀνεβάσει σέ ὑψηλό θρόνο στό κέντρο τοῦ ἱεροῦ Του τόπου. Ναί, στό κέντρο τοῦ Ναοῦ εἶναι ὁ θρόνος τοῦ Ἐπισκόπου, καί εἶναι στό κέντρο γιά νά παρατηρεῖ τά ἄτακτα συμβαίνοντα σ᾽ αὐτόν καί νά τά ἐλέγχει.
Ὄχι ὅμως μόνο στούς ἱερούς Ναούς, ἀλλά καί παντοῦ ἡ χριστιανή γυναίκα πρέπει νά ἐμφανίζεται μέ σεμνή ἐνδυμασία. Ὅταν δέ ἡ γυναίκα ἀποβάλλει τή αἰδῶ καί πάει πρός τόν γυμνισμό, αὐτό εἶναι σημεῖο κονωνικῆς καταπτώσεως καί σημεῖο ἐρχομοῦ τῶν ἐσχάτων καιρῶν. Σῶσε μας, Κύριε, καί ἀπό τά ἄλλα κακά, τά μέλλοντα νά ἔλθουν στήν οἰκουμένη. Σῶσε μας Παναγία μας!

Τρίτη 19 Αυγούστου 2014

Ἡ ἀγωγή τῶν παιδιῶν γιά τό θάνατο




Του ( † ) μητροπολίτη Σουρόζ Anthony Bloom

Ο τρόπος αντιμετώπισης του δικού μας θανάτου διαφοροποιείται στον καθένα μας ανάλογα με την ηλικία και τις περιστάσεις. Σκεφτείτε τα παιδιά που ακούν τη λέξη «θάνατος» και είτε έχουν μία ασαφή ιδέα γι’ αυτόν, είτε ίσως έχουν χάσει έναν ή και τους δύο γονείς τους, και πενθούν μέσα στην μοναξιά: η απώλεια είναι που χαρακτηρίζει την αντίληψη τους για το θάνατο, όχι ο ίδιος ο θάνατος. Τα περισσότερα παιδιά -τα περισσότερα αγόρια σίγουρα- έχουν παίξει, σε κάποιες φάσεις της ζωής τους, παιχνίδια πολέμου: «Σε πυροβόλησα. Είσαι πεθαμένος. Πέσε κάτω.»

Και το παιδί ξαπλώνει κάτω κι εκείνη τη στιγμή γνωρίζει συναισθηματικά, αλλά μέσα στην ασφάλεια του παιχνιδιού, ότι είναι νεκρό, πράγμα που σημαίνει πως δεν έχει δικαίωμα να παίξει, να τρέξει ή να κινηθεί. Πρέπει να μείνει ξαπλωμένο μ’ ένα συγκεκριμένο τρόπο. Η ζωή συνεχίζεται τριγύρω του, αλλά εκείνο δεν αποτελεί πια μέρος της, μέχρι τη στιγμή που αυτό του φαίνεται πια πολύ, και πετάγεται πάνω λέγοντας: «Βαρέθηκα να είμαι πεθαμένος. Σειρά σου τώρα».

Αυτή είναι πολύ σημαντική εμπειρία, διότι το παιδί μέσα απ’ αυτή ανακαλύπτει ότι μπορεί να είναι ξένο προς τη ζωή κι ωστόσο, όλο αυτό είναι ένα παιχνίδι και διαθέτει την ασφάλεια που τα παιχνίδια διαθέτουν. Μπορεί να τελειώσει ανά πάσα ώρα και στιγμή με αμοιβαία συμφωνία, αλλά το παιδί όλο και κάτι θα έχει διδαχθεί. Θυμάμαι πριν πολλά χρόνια, ένα υπερβολικά ευαίσθητο παιδί σε κάποια από τις κατασκηνώσεις μας, το οποίο βίωνε το παιχνίδι αυτό με τέτοια ένταση που δεν το άντεχε. Έτσι έπαιξα ένα ολόκληρο παιχνίδι μαζί του, ώστε μέσα από το κρυφτό και το κυνηγητό του πολεμικού παιχνιδιού, να μπορέσει να εισέλθει μέσα σ’ αυτή την εμπειρία. Γι’ αυτόν, δεν ήταν παιχνίδι· ήταν πολύ αληθινό.
Η εισαγωγή ενός παιδιού στο ζήτημα του θανάτου μπορεί να γίνει με τρόπο τερατώδη και να το οδηγήσει στη νοσηρότητα, ή αντιθέτως μπορεί να γίνει με τρόπο σωστό και υγιή. Το παράδειγμα που ακολουθεί είναι αληθινό, όχι φανταστικό. Μία ηλικιωμένη κυρία, πολυαγαπημένη γιαγιά, πέθανε μετά από μακροχρόνια και οδυνηρή ασθένεια. Με κάλεσαν να έρθω στο σπίτι και όταν κατέφθασα, διαπίστωσα πως τα παιδιά είχαν απομακρυνθεί.

Οι γονείς μου εξήγησαν: «Δεν θα μπορούσαμε να επιτρέψουμε στα παιδιά να μείνουν σ’ ένα σπίτι όπου υπάρχει νεκρός». «Γιατί όχι;» τους ρώτησα. «Διότι γνωρίζουν τι σημαίνει θάνατος», αποκρίθηκαν. «Και τι σημαίνει θάνατος;», ξαναρώτησα. «Είδαν στον κήπο τις προάλλες ένα κουνέλι κομματιασμένο από τις γάτες· επομένως γνωρίζουν τι είναι ο θάνατος». Αντείπα λοιπόν πως αν αυτή ήταν η εικόνα του θανάτου που είχαν τα παιδιά, τότε ήταν καταδικασμένα για πάντα να κατακλύζονται από μία αίσθηση τρόμου, κάθε φορά που θα ακούν την λέξη «θάνατος», κάθε φορά που θα παρακολουθούν ένα μνημόσυνο, κάθε φορά που θα βλέπουν ένα φέρετρο – ανείπωτος τρόμος κρυμμένος σ’ ένα ξύλινο κουτί.

Μετά από μακρά συζήτηση, κατά την οποία οι γονείς μου είπαν πως τα παιδιά θα ήταν καταδικασμένα σε νευρική καταρράκωση αν τους επιτρεπόταν να δουν την γιαγιά τους, και πως η πνευματική τους κατάσταση θα ήταν δική μου ευθύνη, έφερα τα παιδιά πίσω. Η πρώτη τους ερώτηση ήταν: «Τι συνέβη, πραγματικά, στη γιαγιά;» Tους απάντησα το εξής: «Θυμάστε που η γιαγιά σας, επανειλημμένα στο παρελθόν, είχε πει πως λαχταράει να ξανασμίξει με τον άντρα της στην Βασιλεία του Θεού, όπου εκείνος είχε ήδη πάει; Αυτό της συνέβη τώρα». «Οπότε είναι ευτυχισμένη;», με ξαναρώτησε το ένα απ’ τα παιδιά. «Ναι», αποκρίθηκα.

Στη συνέχεια, πήγαμε στο δωμάτιο όπου κείτονταν η γιαγιά. Η γαλήνη εκεί ήταν υπέροχη. Η ηλικιωμένη γυναίκα, που το πρόσωπο της ήταν ρημαγμένο από τα τελευταία χρόνια της οδύνης, κείτονταν απόλυτα γαλήνια και ήρεμη. Ένα απ’ τα παιδιά είπε: «Ώστε αυτός είναι ο θάνατος». Και το άλλο είπε: «Τι όμορφα!» Αυτές είναι δύο όψεις της ίδιας εμπειρίας. Θα επιτρέψουμε στα παιδιά να δουν το θάνατο μέσα από την εικόνα του κατακρεουργημένου στον κήπο από τις γάτες μικρού κουνελιού, ή θα τους αφήσουμε να δουν τη γαλήνη και την ομορφιά του θανάτου;
Στην Ορθόδοξη Εκκλησία, φέρνουμε τον πεθαμένο στο ναό όσο γρηγορότερα μπορούμε. Προσευχόμαστε υπό την παρουσία ενός ξεσκέπαστου φερέτρου. Ενήλικες και παιδιά το πλησιάζουν. Ο θάνατος δεν είναι κάτι που πρέπει να αποκρυφτεί· είναι κάτι απλό, είναι μέρος της ζωής. Και τα παιδιά μπορούν να δουν το πρόσωπο του συχωρεμένου και την ειρήνη που το έχει επισκιάσει. Ασπαζόμαστε τη σορό. Δεν πρέπει να ξεχνάμε, σ’ αυτό το σημείο, να προειδοποιούμε τα παιδιά πως όταν θα ασπαστούν το μέτωπο του συχωρεμένου ανθρώπου -το μέτωπο που ήταν πάντοτε ζεστό- αυτό θα είναι τώρα κρύο. «Αυτό είναι το σημάδι του θανάτου», μπορούμε να τους πούμε. Η ζωή συνεπάγεται θερμότητα. Ο θάνατος είναι ψυχρός. Κι έτσι, το παιδί δεν τρομοκρατείται γιατί έχει εμπειρία θερμών και ψυχρών πραγμάτων, και καθετί απ’ αυτά έχει τη δική του φύση, το δικό του νόημα.
Αυτές οι πρώτες εντυπώσεις, καθορίζουν τον τρόπο που αντιμετωπίζουμε αργότερα το θάνατο.

Από το βιβλίο «O Θάνατος ως κέρδος» εκδόσεις Εν πλω, 2006
πηγή: 1myblog.pblogs.gr